Бүгүн:

Акыркы кабарлар

14:19
Күн катуу сууктаса Бишкек ТЭЦи 3 күн ичинде жылуулук бере алат
14:05
Суракматов сөзүнө турду! Сабалган окуучу боюнча чоңдор жазаланды
14:04
Бишкекте фитосанитардык логистикалык борбор ачылды.
14:01
Бишкекте фонтандардын маалы бүттү
13:59
Мэрия жылуулукту качан берерин эки күндөн кийин так айтат
11:16
Кыргызстандын дагы бир учагы Москвада уча албай турат. Окуянын жоо-жайы
11:13
Бишкек — Ош жолундагы кыш. Кар менен тумандын видеосу
11:06
Көлдө чабак деп кайсы балык сатылып жатканын билбейсиңер да... Экологдун маеги
10:53
Мэр Азиз Суракматов оозу жырылгыча сабалган окуучудан кабар алды
10:21
Тигүүчү, тамада, ырчы. Өз кесибинен тыш кошумча жумушта иштеген мугалимдер
10:19
Чаткалда эски мектеп өрттөнүп, окуучулар китепсиз калды.
09:26
Бишкек тумчугуп баратат. Борбор калааны көчүрүү тууралуу 6 пикир
12:23
Милиция айдоочуларга дөңгөлөктү маалында алмаштырууну эскертти
12:21
Россия Борбор Азияга ракты дарылоо боюнча жардам берүүнү көздөйт
10:14
Бишкектеги кафенин кызматкерлерин катуу сабаган үч кишинин бирөө кармалды
10:03
Карамушкина Санкт-Петербургдагы кыргыздардын абалына кейиди
10:01
Депутат: куш тумоосу деп жатып ишкерлерге тоскоолдук жараткан жокпузбу?
10:37
Чүй облусунда үч туугандын машинасы табылып, өздөрү изделүүдө. Сүрөт
10:32
Бүгүн эл аралык кыздар күнү. Бишкекте кандай иш-чаралар өтөт
10:27
Кесиптешинин кылыгын жашырган 10 милиционерге чара көрүлдү
10:22
Новопокровкада алабайдын талоонуна калган кыз башынан жаракат алды. Милиция эмне деди
09:40
Депутат: Кыргызстанда эки гана лаборатория стандартка жооп берет
09:37
Султан Жумагуловдун сөөгү жерге берилди
09:35
Чүйдүн Казакстан менен чектешкен жери боюнча үч мекеме үч башка жооп берди
09:31
Бүгүн эртең менен Алайда жер силкинди
09:27
Махабат Мавлянова: коом моралдык жактан деградация болуп жатат
09:26
КР жарандары канча өлкөгө визасыз кире алат? Паспорттор рейтинги
10:40
Астанада төрт өлкөнүн төкмөлөрү катышкан эл аралык айтыш өтөт
10:39
Эмнеге Кыргызстандан акча сыртка "агып" кетет. Адистердин жообу
10:30
Бишкектин эң начар жана эң мыкты кафе-ресторандары. Тизме
10:26
Министр боло калам деп чырга кабылып... ЖКнын "атагы чыккан" экс-депутаттары
10:18
Лунара Мамытова кызматын тапшырат
10:09
Лейлектин айылдарына кар жаады. Жеринен алынган сүрөттөр
10:03
Бишкекте кышкысын селсаяктар үчүн баш калкалоочу жайлар ачылат. Даректер
09:52
Кыргызстандын ири ишканаларын ким тескейт? Таскагы катуу 8 жетекчи
09:35
Прокуратура Исакунова, Каденова, Мамытова кайсы жакка кантип барганын ачыктады
09:15
Кыргызстандык режиссердун "Аврора" тасмасы Кореядагы фестивалда күч сынашууда
11:09
Кыргызстандык режиссердун "Аврора" тасмасы Кореядагы фестивалда күч сынашууда
10:56
Керек болсо жапжаш сулуу кыздар да жуунбайт! Кыргыз хирургу гигиена тууралуу
10:37
Москвада жоголуп кеткен кыргызстандык бир сутка бою изделди
10:36
Сооронбай Жээнбеков: авиаучуулардын коопсуздугун күчөтүү зарыл
10:35
Темир устанын баласы... Улуу окумуштуу Болот Юнусалиев тууралуу 6 факты
09:18
Министр Султан Жумагулов дүйнө салды
13:45
Айтматовсуз дүйнөлүк маданият бөксөрө түшөт. Жээнбеков улуу жазуучу тууралуу
13:44
Жээнбеков: "Ысык-Көл форуму" мезгилдин чакырыктарына жаңычыл жооп сунуштаган
Бардык кабарлар

Р.Жээнбеков: Д.Жумабековдун спикерликке келишинен парламентаризм өнүкпөйт

На злобу дня / Интервью
450
0

Р.Жээнбеков: Д.Жумабековдун спикерликке келишинен парламентаризм өнүкпөйтЧыныбай Турсунбеков 25-октябрда Жогорку Кеңештин төрагасы кызматынан кетти. Ал муну өлкөдөгү саясий кырдаал менен байланыштырып, бирок саясаттагы ишин улантаарын айтты. Турсунбековдун кызмат тапшырышын парламенттеги айрым депуттатар Социал-демократтар партиясынын ички маселесине байланыштырса, КСДП жетекчиси спикердин кызматтан чегинүүсү партиянын ишине тиешеси жок деп жатат.

Ал ортодо Жогорку Кеңеш коалициялык көпчүлүк талапкерлигин көрсөткөн Дастан Жумабековду парламент төрагасы кылып шайлады. 40 жаштагы депутат Д.Жумабековдун талапкерлигин эл өкүлдөрүнүн 80ни колдоду. Жаңы спикер жана анын ишмердүүлүгү тууралуу Жогорку Кеңештин мурунку депутаты Равшан Жээнбеков менен "Күн чекит” программасында маектештик.

Жогорку Кеңештин спикерин алмаштырууга кандай карайсыз? Дастан Жумабековдун келишиши көпчүлүк үчүн күтүүсүз кабыл алынып жатат. Бул персона жөнүндө оюңуз кандай?

Кыргызстанда парламент – тиши жок, алсыз парламент. Ошондуктан парламент менен президент же болбосо жалпы бийлик эмне кааласа ошону жасай берсе болот. Жогорку Кеңеш өлкөдөгү эң маанилүү окуялар тууралуу эч убакта өзүнүн позициясын ачык, коркпостон айта алган эмес. Парламентти бүгүнкү күндө "чөнтөк” парламент деп айтса болот.

Дастан Жумабековдун спикерликке келиши деле ачылыш эмес. Буга чейин айтып кеткендей, парламент президенттин айтканынан чыкпагандан кийин ал жерге каалаган адамын алып келип же кетиргенге мүмкүнчүлүгү бар.

Жеке Дастан мырзанын өзү тууралуу айта турган болсок, ал адам катары, депутат катары, чынында жакшы депутат, жакшы жигит болуп эсептелет. Ал эми саясатчы, өз көз карашын коргой алган төрага катарында өзүн кандай көрсөтө алат, бул убакытка байланыштуу.

Ошентсе да жаңы спикер парламентаризмдин өнүгүшүнө канчалык салым кошо алат, тең салмактуулукту сактай алабы?

Эгерде парламенттин кайсы бир төрагасы президенттин айтканын аткарбай турган болсо, андай төраганы кызматтан алып салуу ашып кетсе, бир күндүк жумуш. Бир күн ичинде көпчүлүк мактап алып келген төраганы кайра жамандап кызматтан алып сала алат. Ошол себептен Дастан Жумабеков, төрага катары кандайдыр бир балансты сактоого, парламентаризмди өнүктүрүүгө чоң салым кошот деп айта албайм. Мурунку төрагалардай эле, президенттин командасындагы, анын айтканын аткарган төрага болот.

Негизи спикерликке келген киши саясатчы болушу керекпи? Спикерлик орун — бул кандай орун?

Дүйнөлүк практикада спикерлердин орду аябай маанилүү. Ошол эле учурда, дүйнөдө деле парламенттик мамлекеттерде көпчүлүк коалициясы өздөрүнүн төрагасын коет, премьер-министр деле бийликтин партиясынан болот. Адатта, президенттик башкаруудагы мамлекет болсо, спикерлер деле ошол партиядан, же болбосо пикирлештеринен шайланат. Бирок Кыргызстанда болгондой спикерлер президенттин айтканынан чыкпай, күнкор болуп калган учурлар аз, же жокко эсе. Бул биздеги гана өзгөчө учур деп айта алам.

Мисалы, мурунку президент Бакиев деле, Акаев деле парламенттин башына өзүнө жагымдуу, айткан сөзүнө каршы чыкпаган спикерлерди алып келишчү. Атамбаев да ушундай жолду улантып жатат.

Парламент жөнүндө сөз кылып жатканда кабыл алынып жаткан мыйзамдар тууралуу да айтуу керек. Эксперттер чөйрөсүндө парламентте кабыл алынган мыйзамдардын сапаты жөнүндө көп сындар айтылат, мыйзамдардын иштебей жатканынын негизги себеби эмнеде?

Кыргызстанда жашаган калктын азабы, мыйзамдын жоктугунан эмес. Кабыл алынып жаткан мыйзамдардын арасында сапаттуусу да сапатсызы да бар. Бирок маселе, алардын иштебей жаткандыгында турат. Эгерде кабыл алынган мыйзамдар иштебей турган болсо, өлкөдө коррупцияга малынгандар көбөйүп, мамлекеттин абалы күндөн-күнгө оорлой берет.

Бизде мыйзамдан да жогору турган президенттик бийлик бар, президенттик бийликтин жанында мыйзам да, мамлекеттик маанидеги институттар да иштебей калат.  Ошондуктан Кыргызстанда кабыл алынган жакшы мыйзамдарды да иштетүү өтө кыйын.

Жакынкы убактарда парламентаризм өнүгөт деп мен айта албайм. Анткени, кайрадан эле бийлик президенттик институтка токтолуп калды. Президенттик бийлик азайганда гана парламенттин ролу, парламентаризм күчөйт.


скачать dle 11.0фильмы бесплатно
18+ © 2016 - Все права соблюдены.
Любое копирование, в т.ч. отдельных частей текстов или изображений, публикация и републикация, перепечатка или любое другое распространение информации, в какой бы форме и каким бы техническим способом оно не осуществлялось, строго запрещается без предварительного письменного согласия со стороны редакции. Во время цитирования информации подписчиками ссылки обязательны. Допускается цитирование материалов сайта без получения предварительного согласия, но в объеме не более одного абзаца и с обязательной прямой, открытой для поисковых систем гиперссылкой на сайт не ниже, чем во втором абзаце текста.
счетчик счетчик