Бүгүн:

Акыркы кабарлар

10:15
Учакта жаңжал салган Каденованын жоругуна күбө болгон депутат. Окуянын чоо-жайы
09:56
Депутат Тазабек Икрамов журналистти жакалаган айдоочусу боюнча үн катты
14:54
Машыгып, тил үйрөнүп, мыйзам жазып... Абактагы атка минерлер эмне менен алек
14:52
Акжол Махмудов Ошко келди. Депутат менен Чубак ажы балбанга алкоо сөз айтты
14:43
Кыргыз-кытай чек арасы үч күнгө жабылат
14:42
Мамкаттоо: Кулматов Россиянын жараны болуп туруп кыргыз паспортун алган
14:38
Гайпкулов: Оштогу орус мектептердин көйгөйүн чечүү керек
13:30
Ошто изделип жаткан өзгөчө коркунучтуу кылмышкер. Учурда эмне белгилүү
13:29
Вьетнамдын президенти Чан Дай Куанг дүйнө салды
13:28
"Коопсуз шаар" долбоору боюнча жеңүүчү аныкталды
13:26
Премьер маморгандар менен милицияга ишкерлерден акча алууга тыюу салды
13:25
Казакстанда жаңы Lada Granta автоунаалары чыгарыла баштады
13:23
АКШда жасабаган кылмышы үчүн 27 жыл абакта отурган адам бошотулду. Чоо-жайы
13:20
ВИДЕО: Бишкектеги медициналык колледждин директору пара менен кармалды.
13:16
Окумуштуулар инсульттан сактануунун эң оңой жолун айтышты
15:41
УКМК Бабановго козголгон кайсы иштин тергөөсү токтотулганын айтты
15:18
29 жаштагы Жаныбек Абиров Бишкек шаардык кеңештин төрагасы болду
15:03
Памирге кеткен кыргыздардан дайын барбы? Миграция кызматынын жообу
17:02
"Белиз гейт" боюнча документтер ачыкталбайт. Прокуратура себеби тууралуу
17:00
Атайын өрт коюлушу мүмкүн. ИИМ "Ош" базарындагы өрт боюнча ишти сотко жөнөттү
17:00
Жогорку Кеңеш өкмөт башчы министрликке сунуштаган талапкерлерди колдоду
16:59
Кыргыз командасын гүлдөткөн машыктыруучу Александр Крестинин тууралуу 5 факты
16:58
Мамлекеттик комитетти жетектей турган Осмонбетов телевизор уурдаганбы?
16:57
Депутаттын уулу! Дүйнө чемпиону Эрбол Бакиров тууралуу 5 факты
16:56
Башкы прокуратура Белизден келген документтер боюнча иш козгоодон баш тарткан
16:55
ЖК Жаңыл Мамбеталынын талапкерлигин Жогорку соттун судьялыгына жактырды
16:53
Ун менен шекер кымбаттады. Азык-түлүк, жашылча-жемиштин учурдагы баасы
16:51
Садыр Жапаров эмнеге акталбай калганын аны соттогон судья түшүндүрүп берди
14:12
Мамлекеттик комитетти жетектей турган Осмонбетов телевизор уурдаганбы?
11:36
Президент Жээнбековду ташыган учакты алмаштыруу сунушталды. Себеби эмнеде
11:18
Россиянын "Искандер-М" ракеталык комплекси Кыргызстанга жөнөтүлдү
10:30
Адис: Казакстанда банкрот болгон ишкерлер өлүмгө дуушар болууда © REUTERS / Toru Hanai / File Photo АЗИЯ
10:28
Мыйзам бузган 3847 киши Россиядан чыгарылды. Арасында КР жарандары да бар
10:10
Бишкекте курулуп жаткан үйдүн 10-кабатынан киши кулап, ооруканага түштү
09:51
Баткенде унаа сайга түшүп кетип бир адам каза тапты
16:11
Бишкектин врачтары ымыркайларды сатууга шектелүүдө
16:07
Төө-Ашуудан өтүү үчүн алынган акча кайда кетет? Министрликтин жообу
15:46
ВИДЕО: Пенсионерди албай кеткен айдоочу үчүн жетекчиси кечирим сурады
15:11
Кочкор, Өзгөн жана Токтогулдун айрым айылдарында балдар чатырда окуп жатат
14:26
Баңгизат саткан майыптар, тонолгон Илимдер академиясы. 90-жылдардагы кылмыштар
12:35
Роналду камерага сүйлөп жаткан журналистти шылдыңдады.
12:33
ВИДЕО: Бишкекте пенсионерди салбай кеткен №223 маршрутка айдоочусу жазаланабы?
12:29
Экономика министрлиги ишкерликтин кирешелүү 5 түрүн айтты
12:28
Россиялыктар кыргыз товарларын көбүрөөк сатып ала башташты
12:27
Бишкек ТЭЦинин директору кышкыга даярдык тууралуу айтты
Бардык кабарлар

Бир үй-бүлөгө – бир күнөскана

Редактордун колонкасы
212
0

Айыл адамдары дыйканчылык жана чарба менен алектенишет. Кыргызстан эгемендүүлүккө ээ болгондон бери өлкөбүздө айдоо жерлер үй-бүлөдөгү адам башына үлүш кылып бөлүп берилгенин элибиз жакшы билет. Бирок, жер үлүшү1994-жылы 10-октябрга чейинки төрөлгөн балдарга гана берилген. Жер үлүшү берилбеген кыргыз жарандарынын жашы 25ке толду. Айылда жери болбогон жаран ишсиз эсептелет. Эми, суроо жаралат, алар өзүн жана үй-бүлөөсүн, балдарын, кары-кыртаң ата-энесин кандай багат? Алар кайсы жерден, кандай жол менен курсактарын тойдурат, деген суроо тегеренинде ой жүрүтүү жана чечимин табууга аракет килуу, парзыбыз деп билем.


Үлүш жери жок жердештерибиз иш издеп чет өлкөлөрдө мигрант болуп жүргөнү акыйкат. Ишке жарактуу, күч-кубатка толгон жарандарыбыз мигрант болуп чет өлкөлөрдө жүрсө, өлкөбүздү ким өнүктүрөт?! Бул көйгөйдү өкмөт, айыл аймактарынын жетекчилери ойлоп көрүүсү зарыл. Менин оюмча, айыл жашоочуларын иш менен камсыз кылуунун жолдору көп. Интернет желесиндеги маалыматтарга ылайык, Жалал-Абад облусунда бардыгы болуп 600дөн ашык күнөскана бар. Бул туралуу облус жетекчисинин орунбасары Мамасали Акматов билдирген.


Сузак районунун Ырыс айыл аймагында 40 миңден ашуун калк жашайт. Бул районда гана эмес, республикада чоң көрсөткүч болуп эсептелет. Элдин көптүгүнө байлатыштуу жан башына үлүш жерлер 6-8 сотыхдан гана берилген. Аймакта 13 айыл бар. Мусулман калкыбыз пайыздуу насия алууну жек көрүшөт. Ошондуктан, КР Өкмөтү тарабынан айыл аймактарын өнүктүрүү үчүн камкордук кылууга тийиш. Аймактар өздөрү тапкан пайданы өздөрү каржылоо мезгили келди. Жыл сайын түшкөн кирешеден «Ар бир үй-бүлөөгө – бир күнөскана» долборун алкагында үй-бүлөлөргө пайызсыз насыя берүү программасын иштеп чыгуу жана акчалай жардам берүү зарыл.


Мисалы, Ырыс айыл аймагындагы 13 айылга ондон күнөскана курулса, эл иш менен камсыз болуп, жыл өткөн сайын элдин турмушу жакшырат. Долбоорду ишке ашыруу үчүн айыл аймак жетекчиси, айылдык кеңеш депутаттары, айыл башчылары, ошондой эле аймак өкүлдөрү биргеликте иш алып баруусу, күнөскана куруу жана насияны кайтаруу иштерин көзөмөлгө алуусу керек. Долбоор ишке аша турган болсо, анда айыл тургундары иш менен камсыз болуп, күнөсканада бышкан продукциялар базарларды толтурат. Ошондой эле, продукцияны чет өлкөгө экспорт кылууга мүмкүн болот. Жаш муундар ата-энесин кучагында өсөт.


Ырыс айыл аймагынын социалдык бөлүмүнүн башчысы Момунжан ажы Астановдун айтымында, Кайрагач жана Жар-Кыштак айылдарында эки чоң күнөскана бар. Бир канча жылдардан бери күнөскана иштетип келе жаткан Нигорахон Тургунованын айтымында, ал жерде кышын-жайын 30-35 адам иш менен камсыз болгон. Алар күнөсканадан бир жылда эки жолу түшүм алышат. Помидор, бадыраң сыяктуу таза органикалык жашылчаларды базарга сатыкка чыгарышат. Ошондой эле, Жар-Кыштак айылынын тургундары Исмаил ажы Арапов жана Икромжон ажы Астанов сыйымдулугу 40 тоннадан муздаткыч куруп, ишке киргизишти.


Эл байыса, мамлакет өнүгөт. Ырыс айыл аймагынын социалдык бөлүмүнүн башчысы Момунжан ажы Астановдун берген маалыматына караганда, азыркы учурда аймакта 1265 аз камсыз болгон үй-бүлөлөр бар. Бул 21,5 пайызды түзөт. Жыл башынан бери соцфондко салык төлөнбөйт. Ошондуктан, үй-бүлөдө каза болгон адамдардын жер үлүштөрү ырасмий түрдө 18 жаштан 25 жашка чейинки адамдарга кайра алып берүү зарыл. Бул ишке ашса Өкмөт казынасына жер салыгынан пайда түшөт жана аз камсыз болгон үй-бүлөлөр иш менен камсыздалат.


Жогоруда айтып өткөн «Бир үй-бүлөгө – бир күнөскана» долбору ишке ашса, элибиз бай болот. Коломтосунда от өчпөйт, казаны кайнайт, чөнтөгүндө акча түгөнбөйт. Өсүп келе жаткан жаш муундар ата-энесинин кучагында эч нерседен кем болбой өсөт жана эмгекти үйрөнөт.


скачать dle 11.0фильмы бесплатно