Бүгүн:

Акыркы кабарлар

16:07
Кыргызстан күнүнө Кытайга 60 тонна эт жөнөтө алабы? Министрдин билдирүүсүнө талдоо
16:05
Караколдо 6,6 килограммдык ымыркай төрөлдү
15:49
Балбак Түлөбаев Ак-Өргөнүн 5 гектар жерине парк салына турганын айтты
10:57
Садыр Жапаров өзбек лидери Шавкат Мирзиёев менен телефон аркылуу сүйлөштү
10:18
Кубатбек Боронов Финполго суракка чакырылды
10:16
Түрмөдө жатып революция жасадым деген Жапаров ийгилигинин сырын ачты
09:57
Жапаров: РФ наркотрафик менен күрөшүүгө учкучсуз башкарылчу эки учак берди
09:55
Транспорт министрлигинин статс-катчысы 2,5 млн. сом төлөп абактан чыкты
09:50
Токаев Жапаровду жеңиши менен куттуктап, Казакстанга келип кетүүгө чакырды
15:06
43кө толмок... Бишкекте Элмирбек Иманалиевди эскерүү кечеси өтөт
15:01
Дүйнөнүн "күчтүү паспорттору". Кыргызстандын рейтингдеги орду
14:12
УКМК "Бишкек" эркин экономикалык аймагынын мурдагы жетекчисин кармады
15:57
Президент болом деген 4 талапкер бирикти. Себеби жана максаты
17:35
Саламаттык сактоо министрлиги пайдасыз ишке 1 млн. доллар короткону аныкталды
11:51
Прокуратура: "Манас" аэропортунун жетекчилиги өлкөгө 65 млн. сом зыян келтирген
10:45
"Бишкек башкы архитектуранын" жетекчиси Түлөбердиев кармалды
17:56
Башкы прокуратура: 45 млн. сомдук беш жер тилкеси мамлекетке кайтарылды
17:51
Түркия элчилиги: кыргыз-түрк "Достук" ооруканасы пандемия аяктаары менен ачылат
17:55
Эки жашар бөбөк ооруканадан үзүлгөн. Токмоктогу жол кырсыгынан 8 киши көз жумду
17:38
Бишкекте курулуш материалдарын саткан дүкөндөн өрт чыкты
14:31
Бишкектеги ыш. Артем Новиков ЖЭБди газга өткөрүүнү сунуштады
14:07
Кайсы өлкөдө иштеп жүргөн мигранттар пенсия алуу укугуна ээ?
10:42
Өлкө боюнча канча ИВЛ аппарат, канча концентратор бар экени айтылды
10:33
Ак-Жар конушунун дөңгөлөк өрттөп нааразы болгон тургундары тарады.
10:30
Башкы прокуратура "мас" прокурор боюнча видеону териштирип жатат
10:28
Кыргызстанда Сүт палатасын ачуу пландалууда. Эмне жумуш аткарат
10:14
Жалпы жарандык биометрикалык паспорттордун жаңы үлгүсү көрсөтүлдү.
10:10
Бишкекте кыргыз-өзбек чек арасын тактоо боюнча жыйын өтүп жатат
17:01
Референдум өткөрүүгө 40 миллиондой сом кетет
14:18
Кыргызстандан кайсы өлкөлөргө учактар учууда? Графиги жана ырааты
17:26
Зордукталган өспүрүм: прокуратура Соодонбековдун чечимин негизсиз деп эсептейт
15:22
КР — АКШ алакасы. ТИМ маалыматка өкүндү, бирок кийлигишпөө боюнча да айтты
15:10
Кыргызстандыктарга Венгрияда бекер билим алууга 150 орун бөлүндү. Шарт-талабы
17:46
Мамлекет жеке тараптарга Бишкекке ипподром салууну сунуштоодо. Жол-жобосу
17:34
Кыргызстан Улуу Британиядан коронавирус вакцинасын алууга жардам сурады
16:36
Кыргызстандыктар шайлоочулардын тизмесинен өзүн текшере алат.
16:32
Кыргызстандын Пакистандагы элчилиги гумжардам топтоп өлкөгө жөнөттү
16:31
"Урал аба жолдору" Кыргызстанга РФтин 8 шаарынан учактар каттай турганын айтты
16:28
Россиядан Ысык-Көлгө учак каттай баштады
13:34
Исфанадагы аэропортко Раззаковдун ысымы ыйгарылды.
13:31
Ыкчамдаткыла! Новиков Кадамжайдагы оорукананын курулушун көрдү.
12:33
ЕАЭБде товар алмашууну жакшыртуу боюнча карта иштелип чыкты
13:21
Бишкектин чок ортосундагы эскилиги жеткен 4 имарат түрттүрүлөт.
13:08
"Ак-Жол" өткөрмө бекетинин курулуш иши 68 пайызга аяктады.
13:05
Эмне үчүн Жапаров ырайым берген 230 кишинин тизмеси жарыяланбайт. Расмий жооп
Бардык кабарлар

Так эмес маалыматка контрчабуул коебуз. Илим жаатында өзгөчө долбоор жасаган жигиттер

Интервью
7
0

Анда илим жана технология жаатындагы кызыктуу жана пайдалуу видеолор кыргыз тилинде көрсөтүлөт.

Кыргызстан агенттиги долбоорду иштеп чыккан жигиттердин бири Дөөлөс Айбек уулу менен байланышып, жасап жаткан иши тууралуу кененирээк маалымат алды.

Один из авторов проекта Ilim_tech Доолос Айбек уулу
© ФОТО / ИЗ ЛИЧНОГО АРХИВА ДООЛОСА АЙБЕК УУЛУ
Долбоорду түзгөндөрдүн бири Дөөлө Айбек уулу. Учурда Сауд Аравиядагы Падыша Абдуллах атындагы илим жана билим технологиялык университетинде докторантурада окуйт. Мындан тышкары, ошол эле окуу жайда, антенналардын чиптери кандай иштээрин изилдейт.

— Дөөлөс, алгач долбоор тууралуу айтып бересизби?

— 2020-жылы дүйнөнү коронавирус каптап, ал тууралуу эл арасында ар кандай божомол, токулган ойлор тарай баштады. Айрымдар "коронавирус 5G деген антеннадан тарап жатыптыр" деп экөөнү байланыштырып салышты. Мындай нерсе бир гана кыргыз элинде эмес, башка мамлекеттерде да болуп, элдин сабатсыз экенин көрсөттү. Мисалы, вирустун 5G менен кандай байланышы бар? Бул нерселердин баарын көрүп, угуп отуруп, акыры эки теңтуш бала менен элге илим жана технология жаатында бир аз да болсо пайдалуу жана керектүү маалымат берүү максатында ушул долбоорду баштадык. Азыр биз ар бир теманы кыргыз тилинде түшүндүрүп берген видеолорду жасап жатабыз. Мисалы, ошол эле 5G антенна, радиация деген эмне, интернет, ошол эле Google кантип иштей тургандыгы тууралуу видеолорду даярдаганбыз. Бул видеолор кыргыз тилинде жана жөнөкөй тил менен түшүндүрүлөт.

— Маалыматтарды интернеттен алып которуп анан видео жасап коесуңарбы?

— Жөн эле алып которуп, жасап койбойбуз. Азыр Instagram Ilim_tech баракчабызга аз эле видео чыкты. Бирок 3-4 мүнөттүк видео 15 саатта жасалат. Себеби ар бир маалыматты 4-5 сайттан карап, анын так, туура экенин текшерген соң гана кыргыз тилине которуп текст жазабыз. Элге түшүнүктүү болуш үчүн колдон келишинче жөнөкөй сөздөрдү колдонууга аракет кылабыз.

Один из авторов проекта Ilim_tech Талгар Марлис уулу
© ФОТО / ИЗ ЛИЧНОГО АРХИВА ТАЛГАРА МАРЛИС УУЛУ
Талгар Марлис уулу Нарындагы түрк лицейин бүтүрүп, кийин Түркиядагы Билкенд окуу жайында билим алган. Талгар азыркы тапта дүйнөдөгү белгилүү Amazon компаниясында иштейт.

— Долбоорду үч адам иштеп чыктык деп айтып калдыңыз. Баарыңар чет мамлекетте окуп, иштейсиңерби?

— Мен учурда Сауд Аравиядагы Падыша Абдуллах атындагы илим жана билим технологиялык университетинде докторантурада окуйм. Мындан тышкары, ошол эле окуу жайда инженер-электрикмин. Тагыраагы, телефон, антенналардын чиптери кандай иштээрин изилдейм. Долбоорду жасагандардын бири Талгар Марлис уулу Нарындагы түрк лицейин бүтүрүп, кийин Түркиядагы Билкент окуу жайында билим алган. Бул математика боюнча олимпиадаларга катышып, алдыңкы орундарды алып жүргөн жигит. Талгар учурда дүйнөдөгү белгилүү Amazon компаниясында иштейт. Үчүнчү балабыз Сыргак Жылкыбаев. Ал Түркиядагы ОТДУ университетинде электроника тармагында билим алган.

— Демек, долбоор Кыргызстанда, бир эле жерде жасалбайт экен да.

— Ооба, үчөөбүз тең Кыргызстандын илим-билим тармагына аз да болсо салым кошкубуз келди. Баарыбыз иштейбиз, убактыбыз тар. Ошентсе да элдин илим, технология жаатында сабатсыздыгын жоюп, аларга керектүү маалымат таратуу максатында долбоорду жасап баштадык. Элди илимге шыктандыргыбыз келди. Жумуштан бош убакыт таап калсак эле ушул долбоорго отурабыз.

 

Негизи илим жаатына келгенде адамдардын көбү андан кабары жок. Ошол эле "илим" же " докторантура" деген сөздүн маанисин баары эле биле бербейт. Майда көрүнгөнү менен маанилүү нерсени кыргыз тилинде түшүндүрүп берүүгө аракет кылабыз. Мисалы, айрым адамдар "радиация", "5G" деген эмне экенин билбей эле "андай экен, мындай экен" деп туура эмес маалыматтарды таратып жатышат. Ал тууралуу "кайдан уктуңар, түшүндүрүп бергилечи" деп сурасак Whatsapp тиркемесинен дейт. Бирок ал далили жок, туура эмес маалымат экенин билишпейт. Биз ошол так эмес маалыматтарга контрчабуул жасоо максатын койдук. Жөн эле бир адам айтып коюп соцтармактан тарап жаткан далили жок видеолорду биздин илимий жактан далилденип, такталган тасмалар басып, элдин илимге болгон көз карашын өзгөртүш керек.

 

Азыр долбоордун алкагында видеолорду гана жасап жатсак, кийин аны платформага айлантабыз. Башкача айтканда, ал сайт түрүндө болот. Аталышын "Билерман" деп койдук. Ал жакта биз эле иштебестен, өзүнүн ою, видеосу менен бөлүшкүсү келгендер да болот. Анын ичинен өзүбүз жасап жаткан долбоор  — бул Ilim_tech. Илим жана технология жаатында биздики сыяктуу таанып-билүүчү видеолорду жасагандардын эмгектери да ошол жакка жүктөлөт. Мындан тышкары, сайтта форум сыяктуу бөлүгү болот. Ал жактан каалоочулар физика, математика сабактары боюнча же чет өлкөдөгү окуу жайларга тапшыруу боюнча суроолорун жазып, керектүү жоопторун ала алышат.

Один из авторов проекта Ilim_tech Сыргак Жылкыбаев
© ФОТО / ИЗ ЛИЧНОГО АРХИВА СЫРГАКА ЖЫЛКЫБАЕВА
Сыргак Жылкыбаев дагы Түркиядагы ОДТУ университетинде электроника тармагында билим алган. Азыр ал Кыргызстанда, жеке ишкерлик менен алектенет.

— Мындай платформа, долбоорлор Кыргызстанда жок болсо керек?

— Кыргыз тилинде, мен билгенден, мындай платформа жок. Мисалы, илим, технология боюнча маалыматтарды англис же орус тилинде интернеттен таап алабыз. Бирок кыргыз тилинде табыш кыйын. Ушул эле долбоордун алкагында кесип тандоого да жардам бергибиз келет. Бул боюнча суроолор 11-класста көп жаралат. Мисалы, инженер болуш үчүн кайсы адистикте окуп, кайсы сабактарга басым жасоо керек. Бүтүрүүчүлөргө багыт берүү максатында видеолорду кыргыз тилинде даярдап чыгарабыз.

— Ушул эле видеолорду теле аркылуу балдарга көрсөтүүнү, ТВларга менен кызматташууну ойлондуңуздар беле? Анткени азыр пандемияда окуучулар ансыз деле аралыктан билим алып жатышат. Балким пайдасын тийгизип калабы деген ой.

— Азыр ТВларга чыгып долбоор тууралуу маалымат берип жатабыз. Балким "Баластан" сыяктуу телеканалдар менен иштешип калышыбыз ыктымал. Дагы кошумчалай кетчү нерсе, азыр элдин көбү баласы деле, чоңу деле соцтармакта отурушат. Алардын ичинен айрымдары керектүү нерсени көрсө, кээ бири пайдасыз бир нерсеге убактысын коротушат. Ошол адамдарга кичине болсо да пайдалуу болсун деп алгач видеолорду ошол жакка жүктөдүк. Бул видеолор баарына кызык жана керек деп ойлойм.

Дагы: https://sputnik.kg/society/20210107/1051017976/ilim-dolboor-kyrgyz-zhigitter-maek.htmlскачать dle 11.0фильмы бесплатно
18+ © 2016 - Все права соблюдены.
Любое копирование, в т.ч. отдельных частей текстов или изображений, публикация и републикация, перепечатка или любое другое распространение информации, в какой бы форме и каким бы техническим способом оно не осуществлялось, строго запрещается без предварительного письменного согласия со стороны редакции. Во время цитирования информации подписчиками ссылки обязательны. Допускается цитирование материалов сайта без получения предварительного согласия, но в объеме не более одного абзаца и с обязательной прямой, открытой для поисковых систем гиперссылкой на сайт не ниже, чем во втором абзаце текста.
счетчик счетчик