Бүгүн:

Акыркы кабарлар

11:36
Алмазбек Атамбаев суракка барар-барбасын айтты
10:49
Унутулган рюкзак полицияны убара кылып, элди дүрбөттү. Казакстандагы окуя
10:47
Кыргызстанда жаңы мамлекеттик ишканалар түзүлдү. Милдеттери
09:33
Бишкектин чок ортосунда тез татым жайы күйүп кетти. Сүрөт, видео
09:31
Жалгыз уулу эле... Кырсык тооруган Абдылдаевдин үй-бүлөсүнүн таржымалы
13:03
Нарында суу жээктерине эскертүү такталары орнотулду
10:20
Төрага Жумабеков Атамбаевге өзү жазган ыр менен жооп берди. Видео
10:10
Екатеринбургдан чыгып кайра шашылыш конгон учак “Кант” базасына келе жаткан
14:24
Жээнбеков: кутулуп кетем деп ойлобогула, тынчтык бербейм!
10:48
Ысык-Көлгө жай бою төрт шаардан учак каттайт
10:44
Нарын шаарынын борборундагы тротуарлар оңдолууда. Сүрөттөр
15:34
Милиция бөлүмүнөн качып кеткен киши "Ош" базарынан кармалды
15:14
Сүрөттөн чыккан ызы-чуу: казак бийлиги чатактын чоо-жайын айтты
14:56
Тажикстандагы жер титирөөнүн эпкини Кыргызстанга да тийди
11:47
Бишкек мэринин орун басарлары дагы көчмө жыйын өткөрө баштады
11:37
Атамбаевдин айланасындагы кырдаал тууралуу кыска-нуска видео
13:01
Башкы прокурор: Атамбаевге каршы Батукаевдин көрсөтмөсү бар
12:59
Башкы прокурор сөзүнөн жаңылып, Атахановду Батукаев менен алмаштырып алды
12:56
Мыйзамга каршы көрсөтмө берген. Атамбаевге ТЭЦ боюнча кандай айыптар коюлууда
11:54
Көлдөгү жол кырсыктан бир кыз каза болду. Тамтыгы чыккан унаанын видеосу
13:01
Айыл турмушу: «Шумкар» полкунун кызматкери Ч.Чалабаевдин спорттогу ийгиликтери
10:02
Атамбаевдин кеңешчиси экс-президенттин банктагы эсеби боюнча үн катты
09:42
Атамбаевдин "иши". Иманалиев мындан аркы кадамдар тууралуу айтып берди
09:15
"Ош" базарындагы башаламан соода менен күрөш уланууда. Сүрөттөр
09:12
Мира Жангарачева Гапар Айтиев атындагы музейге директор болду
13:51
Аялдар эмнеге стресс болот? Окумуштуулар негизги себеби тууралуу
17:23
Бишкектин борборунда сары футболкачан адамдар митингге чыкты. Талабы эмне
16:57
Көлдүн Сырт аймагынан ок жеген аялдын сөөгү табылды
16:55
6 жаштагы шахматчы Султай "Лучше всех" шоусуна барып, Галкинди таң калтырган. Видео
16:42
150 миң доллар пара алды делген Илмияновдун иши боюнча тергөө аяктады
11:20
Кыргызстан бейпил өлкө рейтингинде 13 сапка көтөрүлдү
12:03
Башкы прокуратура атайын эсепке 16,4 млн. сом которду
12:02
Мэрия сатылып кеткен 5 гектар жерди Бишкектин менчигине кайтарып алды
11:41
Бишкекте 12 өлкөнү бириктирген ШКУ саммити өтүүдө. Тексттик трансляция
15:35
«Кийимдерин төшөк кылып...»: Өспүрүмдөр эрки менен кумарын кандырышканбы же кыз зордукталганбы?
15:30
Кытай Кыргызстандан ири көлөмдө азык-түлүк сатып алууга даяр
14:56
Бишкектеги ШКУ саммити. Учурда эмне болуп жатат
10:39
Кыргызстанда активдүү мигранттар үчүн жайкы лагерь иш алып барат
10:34
Бишкекке келген Монголиянын президентин кызыл гүл менен тосуп алышты. Сүрөттөр
10:32
Жээнбеков Путинди Россия күнү менен куттуктады
17:19
Атамбаев айдоочулук күбөлүгүнөн ажыратылганбы? Милиция менен КСДПнын жообу
17:18
Өзү билип аскер бөлүгүн таштап кетүүгө аракеттенген жоокер кармалды
17:15
Чагымчылдык! Кеңешчиси Атамбаевдин айдоочулук күбөлүгү тууралуу үн катты
14:59
Жээнбеков Касым-Жомарт Токаевди Кыргызстанга келип кетүүгө чакырды
13:21
Балыкчыдагы батут кырсыгы: 3 жашар кыздын абалы оор
Бардык кабарлар

Гендер боюнча эксперт Гульсана Абытова: “Боюнда бар деген жасалма справка жасатып алып, 18ге чыга элек кыздарын турмушка бергендер көбөйдү”

Жаңылыктар / Ош жаңылыктары
267
0

Кылмыш жаза кодексине 2016 жылдын 17 ноябрында жашы 18ге жете элек адамдар менен никеге турууга, диний каада жүргүзүүгө тыюу салган жаңы берене киргизилген. Андан бери расмий статистика эресеге жете электер менен никелешүү фактыларынын азайганын көрсөтүүдө, бирок эксперттер реалдуу көрүнүш башка деп жатышат.

 

Жашы жете элек куракта нике кыюу балдардын укуктарын бузат. Толукталган мыйзамга ылайык 18 жашка чейинки адамдар (жигит, кыз) менен нике кыюу фактысы катталса, нике кыйган молдо, эки жарандын ата-энелери жана ага үйлөнүп жаткан жаран жазага тартылышы шарт.

 

Кыргыз Республикасынын Кылмыш-жаза кодексинин 155-1-беренеси:

Нике курагы жөнүндө мыйзамдарды бузуу менен ага карата никеге туруу боюнча диний каада жасалган адамдын:

1. Ата энелери (же камкорчусу)

2. Никеге диний каада жасаган адам (молдо же чиркөө кызматкери, же башка конфессиянын диний кызматкери)

3. Жашы жете элек адамга үйлөнүп жаткан жаран (аялы, же күйөөсү)

Мына ушул адамдар жашы жете элек жаранды никеге турууга карата диний каада жасагандыгы үчүн 3 жылдан 5 жылга чейин эркинен ажыратылат. 

Гендер боюнча эксперт Гульсана Абытова: “Боюнда бар деген жасалма справка жасатып алып, 18ге чыга элек кыздарын  турмушка бергендер көбөйдү”

 

Бул мыйзам расмий кабыл алынып күчүнө киргенине 2 жылдан ашты бул жаатта кандай жылыш болду гендер маселелери боюнча эксперт, "Аялдар Тынчтык Банкы” коомдук фондунун жетекчиси Гульсана Абытованын пикири:

"Мыйзамды ишке ашырууда жылыштар бар, айрыкча аймактарда жергилиткүү бийлик өкүлдөрү колдоого алышкан. Бирок, алыскы аймактарда жашаган көпчүлүк элдерге маалымат жете элек. Ал эми маалыматтык жараяндар активдүү жүргүзүлгөн жерлерде элдер кыздарын эрте турмушка берүүдөн коркуп калышты десек болот. Ошентсе да көмүскө түрдө эрте никелешүүгө жол берилип жатат, айрым ата-энелер 18ге чыга элек кыздарына гинекологдордон боюнда болуп калды деген жасалма справканы жасатып алып туруп, жоопко тартылып калбаштын жолун таап кыздарын турмушка берип коюшууда. Гинекологдун справкасы бар болгон үчүн айыл өкмөттөр да уруксат берүүгө аргасыз. Мыйзамды жакшы билген расмий имамдар андай учурда да нике окуудан баш тартып жатышат. Ал эми расмий имам эмес бирок, дин боюнча түшүнүгү, сабаты бар молдолор жашыруун түрдө нике кыйып коюшууда. Мындай фактылар болуп жатканы тууралуу жыйындарда гана айтылып расмий маалымат берүүдөн дарыгерлер да, ата-энелер да баш тартып жатышат”.

Гендер боюнча эксперт Гульсана Абытова: “Боюнда бар деген жасалма справка жасатып алып, 18ге чыга элек кыздарын  турмушка бергендер көбөйдү”

 

Мындай көрүнүштөрдү болурбаш үчүн эмне кылыш керек? Кимдер менен көбүрөөк иштеш керек?

"Гинекологдор тарабынан справкалар берилип жатканы бул өтө жашыруун жүргүзүлүп ачык айтылбай жаткан фактылар, дарыгерлер биринчиден кичине акчага кызыгып жаткан үчүн болууда. Бирок, негизги фигура бул ата-эне, эгерде алар дарыгерге жалдырап барышпаса мындай нерселер болмок эмес. Бул мыйзамды ата-энелер түптүз кабыл алышып жатышат, аны кандай байкаса болот? Азыр тойлор кыз 18 ге чыккан күнү өтүүдө. Айыл өкмөттөргө кыздардын аталары тойго уруксат берип койгула деп жалдырап барган учурлары көп экен. Айыл өкмөттөгүлөр "чыдап тургула туулган күнүнө аз калыптыр го”,- деп араң көндүрүп жөнөтүп жатабыз деген маалыматтарды айтышууда. Мындай фактылар ата-энелер кыздарын турмушка берүүгө ушунчалык шашылып жатышканынан кабар берет. Албетте ата-энелер менен, жаштар менен көбүрөөк иштешип, билимге тартылуу керектигин жайылтуу зарыл болуп турат”.

Гендер боюнча эксперт Гульсана Абытова: “Боюнда бар деген жасалма справка жасатып алып, 18ге чыга элек кыздарын  турмушка бергендер көбөйдү”

 

 

Улуттук маалыматтык жараян жүрүүдө.

"Маалыматтык жараян жүргүзүү менен эресеге жете элек жарандардын никеге туруусуна тыюу салуу боюнча мыйзамдын ишке ашуусун колдоо” долбоорун ишке ашырып жатабыз. Долбоор былтыркы жылдын август айында башталган, биздин "Аялдар Тынчтык Банкы” тарабынан ишке ашырылууда, өнөктөшүбүз Кыргыз Республикасынын Президентинин алдындагы дин иштери боюнча Мамлекеттик Комиссиясы. Мындай жараян алкагында аймактардагы диний лидерлерди окутуу, андан соң алардын жардамы менен башка элдерге маалымат таратуу пландалган. Маалыматтык кампания БУУнун Өнүктүрүү Программасынын (ПРООН) "Кыргызстанда аялдардын жана кыздардын маргиналдашууга туруштук берүүсүнүн мамлекеттик милдеттенмелерди аткаруу аркылуу жогорулатуу”долбоорунун алкагында, Улуу Британиянын Кыргызстандагы Элчилигинин каржысы менен ишке ашырылууда.

 

 

Гендер боюнча эксперт Гульсана Абытова: “Боюнда бар деген жасалма справка жасатып алып, 18ге чыга элек кыздарын  турмушка бергендер көбөйдү”

Жараян алкагында

"Маалыматтык өнөктүк алкагында өлкөнүн 7 областынан жана эки шаарынан экиден диний лидерлерди тандап тренинг өткөзүлүп, эрте никелешүүнүн зыяны тууралуу маалымат берилди. Фильмдер, социалдык роликтер көрсөтүлүп ошондой эле китепчелер, материалдар менен катышуучулар камсыз болушкан. Ал тренингден кийин катышуучулар кыздар -медреселеринде, жума намаз учурунда мечиттерде "Эресеге жете электе никеге туруу -кылмыш” деген темада окутууларды активдүү өткөзүп жатышат”.

Гендер боюнча эксперт Гульсана Абытова: “Боюнда бар деген жасалма справка жасатып алып, 18ге чыга элек кыздарын  турмушка бергендер көбөйдү”

 

Мааалыматтык жараяндын максаты

"Маалыматтык кампаниянын максаты бул эрте никелешүүнүн алдын алуу, анын зыяндуулугун элге жеткирүү айрыкча аталарга. 2017 жылы болуп өткөн Улуттук маалыматтык кампанияда окуу жайларда ата-энелер чогулуштарын өктөзүп фильмдерди коюп, баракчаларды таркатып, мыйзамдагы толуктоо-өзгөрүүлөр жөнүндө айтып бергенбиз. Ал чогулуштарга көбүнчө апалар катышып калган үчүн, бул жолку долбоордо аталарга көбүрөөк маалымат жеткирүүнү максат койгонбуз. Ошон үчүн эркектер көп чогулган жума намаздарда маалымат жеткирүүнү эффективдүү көрдүк. Анын үстүнө диний лидерлердин сөзү да өтүмдүү болгон үчүн, биз дал ошол адамдарды спикер кылып тандап алып иш алып баруудабыз”.

 

 

Бул жараян Кыргызстандын 7 областында жана эки шаарында 2019 жылдын февраль айына чейин жүргүзүлөт.

Гендер боюнча эксперт Гульсана Абытова: “Боюнда бар деген жасалма справка жасатып алып, 18ге чыга элек кыздарын  турмушка бергендер көбөйдү”

 

Гендер боюнча эксперт Гульсана Абытова: “Боюнда бар деген жасалма справка жасатып алып, 18ге чыга элек кыздарын  турмушка бергендер көбөйдү”

 

Гендер боюнча эксперт Гульсана Абытова: “Боюнда бар деген жасалма справка жасатып алып, 18ге чыга элек кыздарын  турмушка бергендер көбөйдү”

 

Гендер боюнча эксперт Гульсана Абытова: “Боюнда бар деген жасалма справка жасатып алып, 18ге чыга элек кыздарын  турмушка бергендер көбөйдү”

 

Гендер боюнча эксперт Гульсана Абытова: “Боюнда бар деген жасалма справка жасатып алып, 18ге чыга элек кыздарын  турмушка бергендер көбөйдү”

 

 
Гулжан Алтымышбаева, Ош
скачать dle 11.0фильмы бесплатно